"Türkiye’de akran zorbalığı istisnai bir olay olmaktan çıkıp okullarda sistematik bir krize dönüştü. Tuzla örneği ve MEB’in yetersiz politikaları üzerinden, çocuklarımızın karşı karşıya olduğu büyük tehlikeyi ve çözüm önerilerini inceledik."
Türkiye’de çocuk olmak giderek daha ağır bir yük hâline geliyor.
Akran zorbalığı artık istisnai birkaç olaydan ibaret değil; okulların koridorlarında, sınıflarda ve dijital mecralarda süreklilik kazanan bir sorun hâline gelmiş durumda. Çocuklar her gün ya şiddete maruz kalıyor ya da sessiz kalmayı öğreniyor. Devletin ve özellikle Milli Eğitim Bakanlığı’nın bu tablo karşısındaki tutumu ise hâlâ yetersiz, geç ve çoğu zaman göstermelik.
Son dönemde İstanbul Tuzla’da bir okulda yaşandığı iddia edilen ve basına yansıyan akran zorbalığı vakası, sorunun ne kadar derinleştiğini bir kez daha gösterdi. İddialara göre bir öğrenci uzun süre arkadaşları tarafından dışlandı, psikolojik baskıya maruz kaldı ve okul yönetimi durumdan haberdar olmasına rağmen etkili bir müdahalede bulunmadı. Olay ancak velilerin devreye girmesi ve kamuoyunun haberdar olmasıyla gündeme geldi. Bu örnek, tek başına bile sistemin nasıl çalışmadığını anlatmaya yetiyor. Çünkü mesele Tuzla’daki bir okuldan ibaret değil; aynı senaryo Türkiye’nin birçok ilçesinde sessizce tekrar ediyor.
Rehber öğretmen sayıları yetersiz, öğretmenlerin büyük kısmı akran zorbalığıyla mücadele konusunda somut bir eğitim almamış durumda. Okul yönetimleri çoğu zaman “olayı büyütmeyelim” refleksiyle hareket ediyor. Zorbalığa uğrayan çocuk korunmak yerine sorunlu ilan ediliyor, zorbalık yapan çocuk ise sistem tarafından tolere ediliyor. Bakanlık ise genellikle sosyal medyada gündem olan olaylardan sonra açıklama yapıyor, birkaç idari işlemle dosyayı kapatıyor.
Daha da vahimi, akran zorbalığının hâlâ bir disiplin problemi olarak görülmesi. Oysa bu mesele çocukların ruh sağlığını, özgüvenini ve gelecekteki davranışlarını doğrudan etkileyen ciddi bir toplumsal sorundur. Bugün okulda görmezden gelinen psikolojik şiddet, yarın daha büyük toplumsal şiddet biçimleri olarak karşımıza çıkıyor. Devlet bu bağı kurmak istemiyor ya da kuramıyor.
Yetkililer sık sık aileleri işaret ediyor, sorumluluğu paylaştırarak kendi yükünü azaltıyor. Oysa okul, devletin doğrudan yetki ve sorumluluk alanıdır. Burada yaşanan her sistematik ihmal, kamu sorumluluğunun açık bir ihlalidir. Çocuğu koruyamayan bir eğitim sistemi sadece başarısız değil, adaletsizdir.
Türkiye’de akran zorbalığı büyüyor çünkü bu alanda kararlı bir devlet iradesi yok. Afişler, seminer başlıkları ve geçici projeler bu sorunu çözmez. Şeffaf raporlama, güçlü rehberlik hizmetleri, bağımsız denetim ve okul yönetimlerine gerçek yaptırımlar olmadan bu tablo değişmez. Bugün korunmayan çocuklar, yarının öfkeli ve kırgın yetişkinleri olacaktır. Bu gerçek görmezden gelinmeye devam ederse, bedelini yalnızca çocuklar değil, bütün toplum ödeyecektir.
Emrah KOCAMAN